Phòng tiêm chủng Thu Ba
mentranac
Vắc xin

Phòng bệnh viêm não mô cầu với 1 liều vắc xin menactra

Tóm tắt bệnh viêm não mô cầu

  • Bệnh viêm não mô cầu do mô cầu khuẩn là một bệnh truyền nhiễm cấp tính
  • vi khuẩn gây viêm não mô cầu có tên khoa học là Neisseria meningitidis gây ra.
  • Vi khuẩn não mô cầu cư trú ở bề mặt niêm mạc của vùng hầu họng của người mang vi khuẩn và lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với các hạt chất tiết đường hô hấp từ người bệnh và người lành mang vi khuẩn sang người lành.
  • Vi khuẩn não mô cầu xâm nhập vào cơ thể có thể gây ra nhiều thể bệnh khác nhau, có tỷ lệ tử vong và để lại thương tật cao sau khi khỏi.
  • Bệnh viêm não mô cầu là một bệnh truyền nhiễm có thể lây lan từ người sang người qua tiếp xúc với dịch tiết đường hô hấp của người bệnh.

benh-viem-mang-nao-mu

Diễn tiến bệnh viêm não mô cầu

  • Sau khi xâm nhập vào cơ thể qua đường hô hấp vi khuẩn não mô cầu có thể ở đường hô hấp và gây bệnh hoặc xâm nhập vào máu gây nhiễm khuẩn huyết.
  • Đây là một tình trạng bệnh tối cấp rất nguy hiểm tỷ lệ tử vong rất cao lên đến 70% hay qua hàng rào máu não gây viêm màng não
  • Các triệu chứng của bệnh viêm não mô cầu không đặc hiệu khi mới xâm nhập và tương đối giống với biểu hiện của bệnh cúm thông thường.
  • Triệu chứng của viêm não mô cầu gồm có:
      •  Sốt,
      • nôn, buồn nôn
      • Đau họng, chán ăn…
  • Vì triệu chứng như sốt nên rất khó chẩn đoán sớm, diễn biến bệnh rất nhanh khiến bệnh nhân hôn mê và tử vong chỉ trong vòng 24h.
  • Bệnh dù được điều trị nhưng tỷ lệ tử vong có thể đến 8-15%, 20% số người sau khi được điều trị vẫn còn những thương tật về thần kinh như mất thính lực, thị lực, cắt bỏ chi do hoại tử…

Bệnh viêm não mô cầu được phát hiện có khoảng 12 nhóm huyết thanh phân loại dựa vào đặc tính của vỏ polysaccharide, trong đó các tuýp A, B, C, Y, X, và W hay gây bệnh thường gặp trong các đợt dịch trên thế giới. Tại Việt Nam hiện nay các tuýp A, B, C, Y và W-136 là các tuýp thường xuyên gây bệnh, trong đó phổ biến nhất là tuýp A.

Trên thế giới theo thống kê, mỗi năm có khoảng 1,2 triệu ca mắc bệnh viêm não mô cầu, trong đó có khoảng 135.000 ca tử vong vào khoảng 11% số ca. Tỷ lệ mắc bệnh ở nước ta là khoảng 2.3/100.000 dân, là bệnh xếp thứ 6 trong 10 bệnh truyền nhiễm có tỷ lệ chết cao nhất.

 Vắc-xin Menactra phòng bệnh viêm não mô cầu hiệu quả

  • Hiện nay, Việt Nam sử dụng 2 loại vắc-xin phòng bệnh viêm não mô cầu bao gồm: Vắc-xin Meningococcal BC (VA-Mengoc-BC) và Menactra. Do nhận thấy sự phổ biến của các tuýp huyết thanh gây bệnh gồm A, B, C, Y và W-135, nên tại Việt Nam có các loại vắc-xin phòng các tuýp này. Vắc-xin Meningococcal để phòng bệnh do vi khuẩn não mô cầu tuýp B và C.
  • Vắc-xin Menactra để phòng bệnh do vi khuẩn não mô cầu các tuýp A, C, Y và W-135. Từ đầu năm 2018, loại vắc-xin Meningococcal AC đã không còn sản xuất, thay vào đó là loại vắc-xin Menactra được ra đời và đã được thử nghiệm thành công trên nhiều nước trong đó có Việt Nam.
  • Vắc-xin Menactra có nhiều ưu điểm hơn, phòng được nhiều tuýp gây bệnh hơn, được tiêm sớm hơn ở trẻ từ đó tạo miễn dịch sớm hơn, an toàn hơn ít tác dụng phụ, lịch tiêm phòng rất dễ ghi nhớ và hiệu quả bảo vệ cao hơn, giúp phòng các bệnh nguy hiểm do 4 tuýp A, C, Y và W-135 gây ra.

 

Chỉ định và chống chỉ định Menactra vắc-xin phòng bệnh viêm não mô cầu

Vắc-xin được chỉ định cho những đối tượng muốn chủ động phòng bệnh do vi khuẩn não mô cầu các tuýp huyết thanh A, C, Y và W-135 gây ra. Các đối tượng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn cần chú ý tiêm phòng để chủ động phòng bệnh gồm:

  • Trẻ từ 9 tháng đến 5 tuổi. Tuy trẻ dưới một tuổi có nguy cơ mắc bệnh cao nhưng vắc-xin được tiêm cho trẻ trên 9 tháng;
  • Trẻ vị thành niên và thanh niên độ tuổi từ 16-23 tuổi;
  • Người sống trong môi trường có nguy cơ mắc bệnh khi có dịch bệnh viêm màng não mô cầu do nhóm huyết thanh A, C, W, hoặc Y;
  • Người nhiễm virus HIV;
  • Bệnh nhân đã cắt lách;
  • Người có tình trạng suy giảm miễn dịch do bẩm sinh hay bệnh lý;
  • Những người làm về vi sinh vật thường xuyên tiếp xúc với vi khuẩn não mô cầu;
  • Sống trong vùng có tỷ lệ người mắc bệnh viêm màng não mô cầu phổ biến.

Một số trường hợp chống chỉ định tiêm vắc-xin Menactra bao gồm:

  • Người đã từng bị phản ứng dị ứng nghiêm trọng với bất cứ thành phần của vắc-xin do sau tiêm lần một loại vắc xin này hoặc một vắc xin chứa cùng một thành phần trước đây;
  • Người được chẩn đoán mắc hội chứng Guillain-Barré nhạy cảm bất thường, liệt có thể tăng nguy cơ bị sau khi tiêm vắc-xin này. Lúc này bác sĩ sẽ cân nhắc giữa lợi ích và nguy cơ tiềm tàng khi quyết định sử dụng vắc xin;
  • Người đang sốt vừa và cao, nhiễm khuẩn cấp tính, dị ứng đang tiến triển;
  • Tuy không hay gặp nhưng nếu có bất kỳ phản ứng dị ứng nào xảy ra sau khi tiêm liều thứ nhất, thì cần ngưng sử dụng liều thứ 2.

Một số đối tượng cần chú ý khi tiêm chủng:

    • Phụ nữ mang thai và cho con bú: Không có nhiều thông tin về các rủi ro từ loại vắc-xin này đối với phụ nữ mang thai hoặc người mẹ đang cho con bú. Tuy vậy đây không phải là yếu tố quyết định loại trừ tiêm Menactra, nếu trong trường hợp có nguy cơ cao mắc bệnh thì vẫn có thể tiêm phòng cho phụ nữ mang thai và cho con bú;
    • Đối với những người mắc bệnh suy giảm miễn dịch tự nhiên hay mắc phải thì có thể việc đáp ứng tạo miễn dịch chống lại bệnh thấp hơn so với những người bình thường;
    • Những người rối loạn đông máu hay giảm tiểu cầu chú ý vì có thể gây xuất huyết khi tiêm bắp loại vắc-xin này.
84 / 100
Bài viết liên quan